Καρχαρίας στην ακτή της Αμφιλοχίας: Μια ευκαιρία να γνωρίσουμε καλύτερα τη θαλάσσια ζωή του Αμβρακικού Κόλπου

Μια ξεχωριστή συνάντηση με τη θαλάσσια ζωή του Αμβρακικού Κόλπου είχαν μαθητές Γυμνασίου στην Αμφιλοχία, το βράδυ της Τρίτης 3 Νοεμβρίου, όταν κατέγραψαν σε βίντεο έναν καρχαρία να κολυμπά σε μικρή απόσταση από την ακτή.

Πρόκειται για ένα άτομο του είδους Mustelus mustelus, γνωστό ως Γκριζογάλεος. Το είδος έχει αξιολογηθεί ως Κινδυνεύον τόσο στην Ελλάδα όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο, ενώ μπορεί να φτάσει σε μήκος τα 176 εκατοστά. Στον Αμβρακικό Κόλπο απαντώνται συνολικά δύο είδη του συγκεκριμένου γένους.

Ο Αμβρακικός,  αποτελεί μια σημαντική περιοχή για τους καρχαρίες και τα σαλάχια.

Η παρουσία καρχαριών και σαλαχιών στον Αμβρακικό δεν αποτελεί κάτι ασυνήθιστο. Αντίθετα, ο Κόλπος φιλοξενεί 9 είδη σαλαχιών και 1 είδος καρχαρία.

Από το 2023, υλοποιούμε δράσεις στον Αμβρακικό με στόχο την προστασία της βιοποικιλότητας. Μέσα από τέσσερα προγράμματα, μελετάμε τους πληθυσμούς καρχαριών και σαλαχιών, καταγράφουμε τις επιπτώσεις της παρεμπίπτουσας αλιείας και διερευνάμε τρόπους περιορισμού τους. Παράλληλα, συνεργαζόμαστε με την αλιευτική κοινότητα, συμβάλλουμε στην αντιμετώπιση παράνομων αλιευτικών πρακτικών και υλοποιούμε δράσεις για την προστασία του θαλάσσιου οικοσυστήματος.

Ειδικότερα, μέσω του προγράμματος Byelasmocatch, συλλέγονται συστηματικά δεδομένα για τους πληθυσμούς των καρχαριών και των σαλαχιών, την παρεμπίπτουσα αλιεία, την επιβίωση των ατόμων μετά την απελευθέρωσή τους, αλλά και τις σημαντικές περιοχές για την παρουσία τους. Η συνεργασία με τους αλιείς, σε συνδυασμό με επιστημονικές καταγραφές στο πεδίο, συμβάλλει στην καλύτερη κατανόηση των αναγκών των ειδών και στην ανάπτυξη αποτελεσματικότερων μέτρων προστασίας.

Τι κάνουμε αν συναντήσουμε έναν καρχαρία;

Η παρουσία ενός καρχαρία κοντά στην ακτή δεν αποτελεί από μόνη της λόγο πανικού. Οι καρχαρίες αποτελούν αναπόσπαστο μέρος των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και η παρουσία τους δε σημαίνει ότι υπάρχει κίνδυνος για τον άνθρωπο.

Σε περίπτωση που συναντήσουμε έναν καρχαρία στη θάλασσα ή κοντά στην ακτή:

  • Διατηρούμε την ψυχραιμία μας και κρατάμε απόσταση.

  • Δεν τον πλησιάζουμε, δεν επιχειρούμε να τον αγγίξουμε ή να τον ταΐσουμε.

  • Αποφεύγουμε να μπούμε στο νερό όσο το ζώο βρίσκεται στην περιοχή.

  • Εάν είναι ασφαλές, μπορούμε να καταγράψουμε την παρουσία του με φωτογραφία ή βίντεο, χωρίς να το ενοχλήσουμε.

  • Ενημερώνουμε τις αρμόδιες αρχές και την iSea, παρέχοντας όσο το δυνατόν περισσότερες πληροφορίες για την παρατήρηση.

Κάθε παρατήρηση μετράει!

Η καταγραφή του καρχαρία από τους μαθητές αποτελεί ένα εξαιρετικό παράδειγμα της συμβολής που μπορεί να έχει η επιστήμη των πολιτών (citizen science) στη μελέτη και προστασία της θαλάσσιας ζωής.

Ακόμη και μια μεμονωμένη παρατήρηση μπορεί να προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες για την παρουσία, την εξάπλωση των ειδών. Όταν τέτοιες καταγραφές συγκεντρώνονται και αξιολογούνται, συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση της βιοποικιλότητας.

Γι’ αυτό, εάν συναντήσετε έναν καρχαρία ή ένα σαλάχι, μην παραλείψετε να καταγράψετε την παρατήρησή σας και να τη μοιραστείτε μαζί μας, μαζί με την ημερομηνία, την τοποθεσία και οποιοδήποτε φωτογραφικό ή οπτικό υλικό διαθέτετε.

Η προστασία της θαλάσσιας ζωής ξεκινά από τη γνώση της.

Μάθετε περισσότερα για τις δράσεις της iSea στον Αμβρακικό Κόλπο.

Δείτε επίσης τον Οδηγό Αναγνώρισης Καρχαριών, Σαλαχιών και Χιμαιρών.

Βρείτε περισσότερα για την αξιολόγηση της κατάστασής τους στον Κόκκινο Κατάλογο της Ελλάδας: https://isea.com.gr/el/kokkinos-synagermos-gia-toys-karcharies-kai-ta-salachia-stin-ellada/

Κοινοποιήστε τις δικές σας καταγραφές στην ομάδα Καρχαρίες και Σαλάχια σε Ελλάδα και Κύπρο εδώ: https://www.facebook.com/groups/sharksingreece

Κάντε εγγραφή στην πλατφόρμα iNaturalist εδώ: https://greece.inaturalist.org/