Προσκυνηματική εκδρομή στην Κόνιτσα (φωτορεπορτάζ)

Το Σάββατο 12 Οκτωβρίου 2019, μια μικρή ομάδα προσκυνητών από την Ενορία του Αποστόλου Παύλου Μεγάλης Χώρας, με επικεφαλής τον εφημέριο της Ενορίας π. Κοσμά Τσιτσιβό, ξεκινήσαμε για μια πολύ όμορφη εξόρμηση στην ακριτική και πανέμορφη Κόνιτσα και στην Ιερά Μονή Στομίου.

Μαζί μας ήταν επίσης ο π. Δημήτριος Χαμαλέτσος, εφημέριος του Ιερού Ναού Εισοδίων της Θεοτόκου Κωνωπίνας, ο π. Νικόλαος Αποστολόπουλος, εφημέριος του Ιερού Ναού Αγίου Νικολάου Αχλαδοκάστρου, ο π. Κωνσταντίνος Κοντογιώργος, εφημέριος του Ιερού Ναού Άνω Αγίου Βλασίου, ο κ. Γρηγόρης Χασιώτης, πρόεδρος του τοπικού διαμερίσματος Μεγάλης Χώρας, ο πρώην Δήμαρχος Νεαπόλεως κ. Παναγιώτης Τσαμάκης και ο κ. Δημήτρης Νταβαρίνος Διοικητής του Α.Τ. Αγίου Βλασίου.

 Η αναχώρηση έγινε από το Δημοτικό Σχολείο της Μεγάλης Χώρας και μέσω της Ιόνιας οδού, κατευθυνθήκαμε προς τα Γιάννενα και από εκεί στην Κόνιτσα, την όμορφη, ακριτική κωμόπολη της Ηπείρου, κτισμένη ανάμεσα σε επιβλητικά βουνά και σε υψόμετρο 630 μέτρων.

Διακόσια μέτρα από την είσοδο της Κόνιτσα βρίσκεται το ιστορικό, πέτρινο γεφύρι του Αώου, το σήμα κατατεθέν της Κόνιτσας, θαυμάσιο δείγμα ηπειρώτικης αρχιτεκτονικής. Είναι το μεγαλύτερο μονότοξο γεφύρι των Βαλκανίων.

Ανεβήκαμε στην κορυφή του και μπροστά μας απλώθηκε ένα μαγευτικό θέαμα. Τα χρώματα του Φθινοπώρου άρχισαν να δημιουργούν ένα τοπίο μοναδικό, που δύσκολα περιγράφεται με λόγια.

Κάτω από το πέτρινο γεφύρι τα γαλήνια νερά του Αώου στραφταλίζουν στον λαμπερό, πρωινό ήλιο. Το ποτάμι ρέει ανάμεσα σε ένα χρυσοπράσινο, πυκνό δάσος και χάνεται εκεί όπου σμίγουν οι πανύψηλες κορυφές της οροσειράς της Τύμφης.

Πήραμε το σηματοδοτημένο μονοπάτι που ξεκινάει από το γεφύρι, κατά μήκος του ποταμού, και με κατεύθυνση τη χαράδρα αφεθήκαμε σε μια διαδρομή απόλυτης φυγής, με προορισμό την Ιερά Μονή Στομίου. Περπατώντας, νιώσαμε τη μαγεία του δάσους, πυκνό και πραγματικά παρθένο με πλατάνια, πεύκα, έλατα και οξιές, να μας περιβάλλει. Σε ορισμένα σημεία, τα πυκνά φυλλώματα των τεράστιων πλατάνων αφήνουν ένα μικρό μόνο άνοιγμα προς το ποτάμι. Σε άλλα σημεία η θέα του ποταμού χαρίζεται απλόχερα στο επισκέπτη.

Έπειτα από δυο ώρες περίπου πεζοπορίας, στη μέση περίπου της χαράδρας του Αώου – σε δυσπρόσιτη θέση – φτάσαμε στην ανδρική Ιερά Μονή Στομίου.

Η Μονή είναι αφιερωμένη στην Υπεραγία Θεοτόκο. Συγκεκριμένα πανηγυρίζει την εορτή του Γενεσίου της Θεοτόκου, στις 8 Σεπτεμβρίου. Η ονομασία της προέρχεται από τη στενή χαράδρα πάνω από την οποία είναι χτισμένη.

Η Μονή ιδρύθηκε το 1442 και αρχικά ήταν χτισμένη στις απέναντι πλαγιές της Τραπεζίτσας, όπου σήμερα διασώζεται η ονομασία «Παλιομονάστηρο». Στη σημερινή της θέση, μεταφέρθηκε  από τον Ηγούμενο Κωνσταντίνο, το 1774, επειδή εκεί μετέβη θαυματουργικά η Ιερά Εικόνα της Παναγίας.

Το Μοναστήρι υπέστη ολοκληρωτική σχεδόν καταστροφή, από τους Γερμανούς το 1943. Διασώθηκε μόνο ο Ναός, που είναι σταυροειδούς τύπου με τρούλο, μικρός και πολύ κατανυκτικός. Παρότι οι περισσότερες τοιχογραφίες έχουν καταστραφεί, στο εσωτερικό ο χρόνος μοιάζει να έχει σταματήσει και να αδιαφορεί για τα όσα συμβαίνουν στον «έξω κόσμο».

Αφού προσκυνήσαμε, βγήκαμε στη μικρή αυλή και ανεβήκαμε στον μεγάλο Σταυρό που δεσπόζει στην αυλή. Από εκεί, η θέα είναι καταπληκτική. Στο βάθος η Κόνιτσα, με το φαράγγι του Αώου να σχηματίζει ένα «στόμιο», ακριβώς στο σημείο όπου βρίσκεται το Μοναστήρι. Αριστερά μας, οι πανύψηλες κορυφές της Πίνδου. Δίπλα και κάτω από τον Σταυρό, χτίστηκε πρόσφατα ένα πανέμορφο παρεκκλήσιο προς τιμήν του Αγίου Παϊσίου του Αγιορείτου.

Συναντήσαμε τον Ηγούμενο, τον Γέροντα Κοσμά. Μαζί με έναν ακόμα μοναχό, τον π. Παύλο, συγκροτούν την σημερινή Αδελφότητα και κρατούν ανοιχτό το ιστορικό Μοναστήρι. Μας μίλησαν για την ιστορία της Μονής, τον Άγιο Παΐσιο, τη ζωή τους και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα τον χειμώνα.

Ο Άγιος Παΐσιος, ο Αγιορείτης έζησε στο Στόμιο για τέσσερα χρόνια, από το 1958 ως το 1962, στην αρχή του μοναχικού του βίου, πριν περάσει από το Σινά και καταλήξει στο Άγιον Όρος. Μάλιστα, θεωρείται ο ανακαινιστής της Μονής, αφού ο ίδιος με προσωπικό μόχθο κατάφερε και την αναστήλωσε.

Στη Μονή σώζεται επίσης το κελάκι του Αγίου. Μικρό, στενό, με το ξύλινο κρεβατάκι που είχε κατασκευάσει ο ίδιος να είναι το μοναδικό του έπιπλο. Διάφορες εικόνες βρίσκονται τριγύρω στους τέσσερις τοίχους. Εντύπωση προκαλεί η πινακίδα που είχε κατασκευάσει και τοποθετήσει ο ίδιος ο Γέροντας Παΐσιος, πολύ πριν την είσοδο της Μονής «ΠΡΟΣ ΑΩΟΝ ΟΙ ΑΣΕΜΝΩΣ ΕΝΔΕΔΥΜΕΝΟΙ – ΠΡΟΣ Ι.Μ.Σ ΟΙ ΣΕΜΝΩΣ», για να υπενθυμίζει στους προσκυνητές πως πρέπει να εισέρχονται ευλαβώς στο Μοναστήρι!

Χαρούμενοι και ευχαριστώντας την Παναγία μας και τον Άγιο Παΐσιο πήραμε το δρόμο της επιστροφής. Η σκέψη όλων μας ήταν πόσο σημαντικό είναι να υπάρχουν ανοιχτά στους προσκυνητές τέτοια Μοναστήρια και μάλιστα εδώ, στις εσχατιές της Ελλάδας, όπου ο προσκυνητής μπορεί να προσευχηθεί απερίσπαστος και να πλησιάσει τον Θεό!

Και η κατάβαση για την Κόνιτσα ήταν εντυπωσιακή. Σε ένα από τα μεγάλα πλατάνια του Αώου σταματήσαμε να ξεκουραστούμε και να πάρουμε ένα κέρασμα.

Μετά το μεσημεριανό φαγητό σε εστιατόριο, στην κεντρική πλατεία της Κόνιτσας, κατευθυνθήκαμε στον επόμενο προορισμό μας, την Ιερά Μονή Μολυβδοσκεπάστου.

Σε απόσταση 22 χιλιομέτρων από την Κόνιτσα, μόλις λίγα μέτρα από τα Ελληνοαλβανικά Σύνορα, εκεί που οι πρόποδες του όρους Νεμέρτσικα συναντούν τον Αώο ποταμό, κοντά στη συμβολή του με το Σαραντάπορο, προβάλλει η Ιερά Μονή Παναγίας Μολυβδοσκεπάστου. Το όνομα της Μονής προέρχεται από τις μολύβδινες πλάκες που, αντί για κεραμίδια ή πέτρινες πλάκες, σκέπαζαν το Καθολικό της παλαιότερα.

Συναντήσαμε τον νέο Ηγούμενο της Μονής, τον γλυκύ και πάντα ευγενικό π. Αρσένιο, που μαζί με τον π. Παΐσιο και ένα ακόμη δόκιμο ζουν σήμερα στη Μονή και την κρατούν ανοιχτή. Μας μίλησαν για την ιστορία της, που οι απαρχές της χάνονται στον θρύλο. Σύμφωνα με επιγραφή που σώζεται στο Καθολικό, ιδρύθηκε τον 7ο αιώνα από τον βυζαντινό αυτοκράτορα Κωνσταντίνο Δ’ Πωγωνάτο.

Τον Ιούλιο του 1943 η Μονή βομβαρδίστηκε από τους Γερμανούς, κάηκαν τα κελιά και η τραπεζαρία και λεηλατήθηκε το Καθολικό της.

Η Μονή, στη σημερινή της μορφή, περιβάλλεται από ψηλό περίβολο με διώροφα συγκροτήματα κελιών και εξακολουθεί να διατηρεί τη φρουριακή της όψη.

Το Καθολικό της είναι βυζαντινού ρυθμού, με ιδιαίτερα ψηλό τρούλο και καλοδιατηρημένες αγιογραφίες του 13ου – 18ου αιώνα.

Το σημαντικότερο και ιερότερο, από τα κειμήλια της Μονής είναι η εφέστιος κα θαυματουργή εικόνα της Υπεραγίας Θεοτόκου, στον τύπο της Βρεφοκρατούσας, της επονομαζόμενης και Πωγωνιανίτισσας, η οποία συνδέεται με πλήθος θαυμάτων και τιμάται ιδιαίτερα από τους κατοίκους της ευρύτερης περιοχής.

Στην αυλή του Μοναστηριού και πίσω από το Ιερό Βήμα του Καθολικού υπάρχει ο τάφος του μακαριστού Μητροπολίτου Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης Σεβαστιανού.

Αφού προσκυνήσαμε και επισκεφθήκαμε την έκθεση της Μονής πήραμε τον δρόμο της επιστροφής. Μετά από σύντομη στάση για καφέ και γλυκά στα Γιάννενα φτάσαμε στη Μεγάλη Χώρα δίδοντας την υπόσχεση σύντομα να πραγματοποιήσουμε την επόμενη εξόρμηση.

Γενική ήταν η ικανοποίηση όλων τόσο για τις πνευματικές εμπειρίες που βιώσαμε, όσο και για την φιλική και χαρούμενη επικοινωνία που είχαμε μεταξύ μας.